Ο δεύτερος θάνατος του Χρόνη Μίσσιου

.Σωκράτης Τσιχλιάς

Ογδόντα μόλις λέξεις στη σελίδα του πολιτισμού αφιέρωσε ο «Ριζοσπάστης» της Τετάρτης 21 Νοεμβρίου στον βετεράνο αγωνιστή της Αριστεράς, τον συγγραφέα Χρόνη Μίσσιο. Ηταν ανήμερα της κηδείας του, στο Μικροχώρι Καπανδριτίου, και ήταν αρκετές για να επιχειρηθεί η δολοφονία της μνήμης του 82χρονου ιδεαλιστή διανοουμένου ο οποίος σε όλη του τη ζωή υπερασπίστηκε αταλάντευτα μια αδιαπραγμάτευτη αρχή: κάθε άνθρωπος ξεχωριστά είναι ένας κόσμος ολόκληρος.

Στην ειδησούλα του «Ριζοσπάστη» αναφέρεται απλώς ο τόπος γέννησής του και η ημερομηνία θανάτου, ενώ για τη ζωή του στην Αριστερά γράφτηκαν τα εξής: «Πέρασε στο ΕΑΜ και για λίγο από τον Δημοκρατικό Στρατό». Αμέσως μετά τον κατακεραυνώνουν για το συγγραφικό του έργο, στο οποίο δεν αναφέρονται συγκεκριμένα: «Με το έργο του βεβαίως δεν στάθηκε στο πλευρό των λαϊκών αγώνων και της δράσης των κομμουνιστών, αφού δεν πίστευε στη διέξοδο της ταξικής πάλης, ενώ βρήκε στέγη στη λεγόμενη Ανανεωτική Αριστερά».

Εδώ είμαστε! Επειδή ο Μίσσιος έφυγε από τους κόλπους της αριστερής ορθοδοξίας επιχειρείται η μετά θάνατον ηθική εξόντωσή του. Αποκρύπτει το μικρόψυχο δημοσίευμα ότι ο άνθρωπος αυτός, για τις ιδέες και τη δράση του, συνελήφθη το 1947, βασανίστηκε και καταδικάστηκε σε θάνατο. Αποκρύπτει ότι έζησε εννέα μήνες περιμένοντας κάθε πρωί να τον εκτελέσουν και ότι γλίτωσε χάρη σε ένα τυχαίο γεγονός.

Αποκρύπτει ο «Ριζοσπάστης» ότι από το 1947 μέχρι το 1973, όπου στην ουσία αρχίζει η ενήλικη ζωή του, βρίσκεται φυλακισμένος ή εξόριστος με ένα μικρό διάλειμμα από το 1962 ώς το '67. Δεν επιθυμεί η εφημερίδα του ΚΚΕ να γνωρίσουν οι αναγνώστες της ποιο ήταν το σπουδαιότερο βιβλίο αυτού του ρομαντικού επαναστάτη. Γιατί στο «Καλά, εσύ σκοτώθηκες νωρίς» συντελείται η δριμύτερη κριτική κατά του σταλινισμού γραμμένη από τα αριστερά. Από έναν πρωταγωνιστή των ταραγμένων χρόνων της σύγχρονης ιστορίας μας.

Εις θάνατον λοιπόν για τον Χρόνη Μίσσιο, ακόμη μια φορά, από τους παλιούς συντρόφους του. Ευτυχώς συνέβη μόνο στις σελίδες του «Ριζοσπάστη». Λυπηρό, αλλά σχεδόν αδιάφορο.

Καθημερινή

Αγαπητέ Χρόνη, δυστυχώς εσύ… άργησες

 Στο Καλό

Την τελευταία του πνοή, χάνοντας τη μάχη με τον καρκίνο, άφησε χτες σε ηλικία 82 ετών, ο Χρόνης Μίσσιος, εμβληματική μορφή της Αριστεράς και των αγώνων της με σημαντικό συγγραφικό έργο και άδολη προσωπικότητα. Η κηδεία του θα γίνει αύριο Τετάρτη στις 2 μ.μ. στο Μικροχώρι Καπανδριτίου.

 Ο Χρόνης Μίσσιος γεννήθηκε στην Καβάλα το 1930, από γονείς καπνεργάτες, και έζησε τα πρώτα παιδικά του χρόνια στα Ποταμούδια, μια γειτονιά γεμάτη πρόσφυγες, καπνεργάτες από τη Θάσο και παράνομους κομμουνιστές κυνηγημένους από τη δικτατορία του Μεταξά.
Αυτή την περίοδο, η οικογένειά του καταφεύγει στη Θεσσαλονίκη και ο Μίσσιος δουλεύει μικροπωλητής, με κασελάκι, στο λιμάνι. Το σχολείο το σταμάτησε στη δεύτερη τάξη του δημοτικού.
Από τα Γιαννιτσά, όπου τον στέλνει ο Ερυθρός Σταυρός μαζί με άλλα παιδιά για να γλιτώσουν από την πείνα της Κατοχής, περνάει στους αντάρτες.
Με την απελευθέρωση επιστρέφει στη Θεσσαλονίκη και οργανώνεται στον Δημοκρατικό Στρατό Πόλεων.
Το 1947 συλλαμβάνεται, βασανίζεται και καταδικάζεται σε θάνατο.
Έζησε εννιά μήνες περιμένοντας κάθε πρωί να τον εκτελέσουν και γλίτωσε τον θάνατο χάρη σ’ένα τυχαίο γεγονός.
Έκτοτε, μέχρι και τον Αύγουστο του 1973 (αμνηστία του Παπαδόπουλου) περνάει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του σε φυλακές και εξορίες, ως πολιτικός κρατούμενος (Μακρονήσι, Άι- Στράτης, Αβέρωφ, Κέρκυρα, Κορυδαλλός, κ.ά.)
Εκεί μαθαίνει ανάγνωση και γραφή.
Ένα “διάλειμμα” ελευθερίας, μεταξύ 1962 και 1967, τον βρίσκει στέλεχος της νεολαίας της ΕΔΑ, μέλος της πενταμελούς γραμματείας της Δ.Ν. Λαμπράκη και, στη συνέχεια, ιδρυτικό μέλος του ΠΑΜ.
Το πρώτο του βιβλίο “Καλά, εσύ σκοτώθηκες νωρίς… ” (γράμματα, 1985) τον καθιέρωσε από τους πρώτους μήνες της κυκλοφορίας του ως συγγραφέα στη συνείδηση κριτικής και κοινού.
Την ίδια ανταπόκριση βρήκε και το δεύτερο βιβλίο του “Χαμογέλα ρε, τι σου ζητάνε;” (Γράμματα, 1988) αλλά και όλα τα υπόλοιπα.
“Κοσμοκαλόγερος”, σαν τους ήρωες ορισμένων από τα βιβλία του, ο Χρόνης Μίσσιος έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του στο Καπανδρίτι.